//Yakın Çağ Avrupa Tarihi Kısaca

Yakın Çağ Avrupa Tarihi Kısaca

YAKINÇAĞ TARİHİ
ABD’NİN KURULMASI (1787)
1774’de I. Fledelfiya, 1776’da ise II. Fledelfiya konferansı toplanmış, burada birleşme kararı alan 13 koloni İngiltere’ye karşı bağımsızlık mücadelesine adım atmıştır. Fransa’nın da desteğini alan Amerikalılar 1783 Wersay Anlaşması ile bağlarımsızlığını kazanmışlar , 1787’de de George Washington başkanlığında ABD’yi kurmuşlardır.
Not : 1776 – II. Fledelfiya konuşmaı’nda ilk insan hakları bildirisi duyuru edilmiştir.

SANAYİ İNKILABI
İngiltere’de James Watt tarafından buhar gücünün makinalarda kullanılmasıyla tekstil alanında 18. Yy. Ortalarında başlamış, Yakınçağ’da büyük bir gelişme göstermiştir. Endüstri İnkılabı’nın oluşmasında sermaye birikimi yönüyle Coğrafi Keşifler’in, informasyon birikimi yönüyle Rönesans’ın etkisi vardır.
Neticeları :

  • Pazar ve hammadde ihtiyacı artmış, sömürgecilik yeni bir boyut kazanmıştır.
  • İşçi derslikı ortaya çıkmıştır.
  • Köylerden şehirlere hızlı nüfus akını adım atmıştır.
  • Sanayileşemeyen ülkeler sömürge durumuna düşmüştür.
  • Osmanlı ülkesi, kapitülasyonların da etkisiyle açık Pazar haline gelmiştir.
  • Osmanlı ufak esnafı ve Lonca teşkilatı çökmüştür.
  • Kapitalizm, Liberalizm, Sosyalizm benzer biçimde kavramlar ortaya çıkmıştır.

** Pazar ve hammadde arayışı, devletler arası rekabete, bu rekabet bloklaşmalara, neticede I. Ve II. Dünya cenklarına sebep olmuştur.

FRANSIZ İHTİLALİ (1789)
Sebepleri :

  • Sınıflar arası önemli değişiklıklar
  • Halkın son aşama fukara olması
  • Hastalıklar ve kıtlıklarla ülkenin sarsılması
  • Krallık rejiminin baskıcı yönetimi
  • Bazı Fransız aydınlarının (J.J. Russo, Volter ….) halkı etkilemesi
  • İngiltere ve ABD’daki demokrasi çalışmalarının etkisi
  • Yedi Yıl harpları’nın sonucunda yeni vergiler konması
  • Burjuva sınıfının yönetime katılmak istemesi

sonuçları :

  • Yeniçağ bitmiş, Yakınçağ başlamıştır.
  • Milliyetçilik fikri ortaya çıkmıştır.
  • Mutlak krallıklar yıkılmış, ulusal devletler kurulmuştur.
  • Eşitlik, özgürlük, adalet gibi kavramlar yaygınlaşmıştır.
  • İlk kez insan hakları evrensel bildirisi yayınlanmıştır.
  • Yönetim burjuva sınıfının seline geçmiştir.
  • Osmanlı Devleti’nin parçalanmasına sebep olmuştur.
  • İlk kez laik hukuk kuralları ortaya çıkmıştır
OKU:  Avrupa'da Otuz Yıl Savaşları (1618–1648)

İHTİLAL SAVAŞLARI (1792-1815)
Fransız İhtilali’nin ortaya çıkardığı fikir akımlarının kendi ülkelerinde yayılmasını istemeyen İngiltere, Avusturya, Prusya, Rusya şeklinde devletler Fransa’ya savaş açmışlar, Napolyon büyük başarılar elde etmişse de sonunda yenilmiştir. İlk mağlubiyetini Akka önlerinde, Cezzar Ahmet Paşa komutasındaki nizam-ı Cedit adlı Osmanlı ordusundan almıştır.

VİYANA KONGRESİ (1815)
Napolyon’un alt üst ettiği Avrupa’nın siyasi haritasına yeni bir düzen vermek amacıyla Osmanlı Devleti ve Fransa haricinde tüm Avrupa devletlerinin iştirakıyla toplanmış ilk uluslararası kongredir. Fransız İhtilali’nin ortaya çıkardığı fikirler göz ardı edilerek Avrupa’nın ortalama 100 yıllık haritası çizilmiştir. Buna rağmen fikirlerin yayılması engellenememiş ve yeni mücadelelere sebep olmuştur.
Not : Rus Çarı tarafınca Osmanlı Devleti’ni parçalama teklifleri (Şark meselesi adıyla) ortaya atılmıştır.

1830 İHTİLALLERİ
Fransız İhtilali’nin ortaya çıkardığı fikirlerin yayılması tüm baskılara karşın engellenememiştir. 1830’da Fransa’da demokrasi amacıyla başlayan ihtilaller Belçika ve Polonya gibi ülkelerde bağlarımsızlık amacıyla görülmüştür.
Neticeları :

  • İsveç ; Norveç’ten, Belçika; Hollanda’dan ayrılmış, Fransızlar bazı demokratik haklar elde etmişlerdir.
  • Avrupa’da liberal demokrasiler güçlenmiş, parlamenter sisteme geçiş hızlanmıştır.

1848 İHTİLALLERİ
endüstri inkılabıyla ortaya çıkan işçi sınıfı, çok zor şartlarda çalışmakta ve emeğinin karşılığını alamamakta idi. Cumhuriyetçiler ile birleşen işçiler, Fransa’da isyan ettiler. Bazı Avrupa ülkelerine de yayıldı. Fransa’da 1 yıl sonrasında Cumhuriyet rejimine karşı yine ayaklandılar. Bazı haklar verilerek isyan bastırıldı.